"Między życiem”– Wystawa Instytutu Fotografii proFotografia
Galeria 2piR,
Wernisaż: 4 marca 2009 r., godz. 18.00

Pięć opowieści pięciu autorów – „Wiek niewinności” Tomasza Reissa, „Zdjęcia z Polski” Macieja Pisuka, „Striptiz po męsku” Agnieszki Rayss, „Pozdrowienia z Chorzowa” Andrzeja Marczuka oraz „Blisko” Staszka Heydy – NOWE?, INNE? ŻYCIE W POLSCE PO 1989

„Skąd przychodzimy, kim jesteśmy, dokąd zmierzamy” – pełen pytań tytuł obrazu Paula Gaugina z 1897 r. razem z samym dziełem okazał się testamentem malarza, który wkrótce targnął się na życie. Światowy kryzys, w jaki wkraczamy po dwudziestu latach od 1989 r., czyli dwudziestu latach nadziei na byt według zachodnich standardów albo wręcz przekonania, że taki byt osiągnęliśmy, uświadamia nam, że jeśli coś w tej materii osiągnęliśmy, to najczęściej na kredyt, który coraz trudniej będzie spłacać. (Jeszcze) nie grozi nam (może) fala samobójstw, lecz warto wrócić do kluczowych pytań artystów i filozofów, by znaleźć się bliżej odpowiedzi niż Gaugin. Czego się uchwycić, czy młoda filozofia szukania ciągłych zmian i podniet zaprowadziła nas dalej niż stara filozofia trwania?

Wystawa piątki polskich dokumentalistów nosi tytuł: „Między życiem”, ponieważ ich obrazy są z życia wyjęte, lecz opowiadają o próbach, początkach, porwanych fragmentach – fragmentach życia, przed którymi ostatecznie staje dziadek Staszka Heydy , patrząc w lustro (cykl „Blisko”, zamykający wystawę). Początek wyznacza Tomek Reiss pogodnymi impresjami z „Wieku niewinności”, oddając powab krótkiego okresu dzieciństwa, który może wypełniać niezakłamana ufność wobec losu i pełne poczucie bezpieczeństwa. Pierwszą wątpliwość wprowadza Maciej Pisuk w „Zdjęciach z Polski”, pokazując swojaków z festynów czy warszawskiej Pragi, którzy w rzeczywistości uosabiają świat odchodzący, którzy z całą swoją „urzekającą” tężyzną fizyczną, stanowią społeczność wypieraną. Agnieszka Rayss wchodzi niby w świat „lepszy”, „małą Amerykę”, a jednak, choć maluje ostry męski show litościwie kolorem („Striptiz po polsku”), bezlitośnie obnaża zarówno banalność tężyzny fizycznej „tancerzy”, jak i banalność kobiet, próbujących wyrwać się  z ich zwyczajności w ramiona tych „boskich” striptizerów, mieniących się na dodatek aniołami dla kobiet. O to chodziło z tą demokracją, wolnością? O świat rojny od cudzysłowów?

Życie dorosłego nieuchronnie rozpada się w jakimś momencie na kawałki. Jakoś trzeba je kleić, dopasowywać te puzzle. Ślązacy do tej pory porządkują wiele przez rytuały, przez trwanie w zwyczajach – to widać od razu na zdjęciach Andrzeja Marczuka z chorzowskiego Parku Kultury i Wypoczynku („Pozdrowienia z Chorzowa”). Kolejne pokolenia przychodzą tu na „swoje” miejsca, na schadzki, na spacery z psami, na koc, na leżak, szachy, karty. Wtedy na chwilę na pewno jest dobrze. Blisko, bezpiecznie. Staszek Heyda zdokumentował najboleśniejsze pęknięcie w tym rytmie – kiedy człowiek powoli gaśnie i czuje, że traci kontakt z tym, co jest i było. Kiedy bliscy czują, że trzeba być najbliżej, bo już niewiele zostało. I kiedy w końcu między życiem jest śmierć.

Monika Piotrowska
Kurator wystawy

Informacje o autorach:

Agnieszka Rayss (1970)
www.agnieszkarayss.com
z wykształcenia historyk sztuki (UJ, Kraków; Sorbona, Paryż), po kursach fotograficznych w ZPAF i Laboratorium Fotoreportażu, jest dokumentalistką, zainteresowaną wpływem globalnej pop-kultury na społeczeństwa Europy Środkowo-Wschodniej. Współpracuje z Polityką i Przekrojem, reprezentuje ją Agencja Anzenberger w Wiedniu. W 2007 r. była stypendystką Funduszu Wyszechradzkiego (Bratysława, Słowacja). W 2008 r. jej cykl „American Dream” prezentowany był w ramach Noorderlicht Photofestival w Groningen (Holandia). Mieszka w Warszawie.

Staszek Heyda (1983)
www.staszekheyda.com
Student Instytutu Twórczej Fotografii Śląskiego Uniwersytetu w Opavie (Czechy).
W 2006 r. za cykl „Blisko” otrzymał I nagrodę w Konkursie Fotografii Prasowej.
Mieszka w Gliwicach.

Andrzej Marczuk (1978)
www.andrzejmarczuk.com
Absolwent Instytutu Fotografii Twórczej Śląskiego Uniwersytetu w Opavie (Czechy) Asystent Prof. Bogdana Dziworskiego na wydziale Radia i Telewizji Uniwersytetu  Śląskiego w Katowicach. Fotografuje życie codzienne, dokumentuje zdecydowanie bar ziej ludzi niż miejsca. Prowadzi autorskie warsztaty fotograficzne BlackBook.pl w Gliwicach. Pracuje jako dyrektor kreatywny w agencji  “Wytwórnia Makaronu”. Mieszka w Gliwicach.

Maciej Pisuk (1965)
Z zawodu scenarzysta (PWSFTv i T w Łodzi), fotografią zajmuje się od 6 lat. Członek Agencji Fotograficznej „Forum”. W 2008 r. zajął I miejsce w kategorii Fotoreportaż – Ludzie/Osobowości (Photojournalism Non-Pro – People/Personality) na PX3 Prix de de la Photographie Paris 2008 Photo Competition. Mieszka na warszawskiej Pradze.

Tomasz Reiss (1975)
Współpracuje z Agencją Prasową i Fotograficzną TAMTAM. Publikował w m.in.: Cosmopolitan, Newsweek Polska, Rzeczpospolita, Polityka, Wprost, Przekrój, Profit, Viva! oraz w miesięczniku "Pozytyw". Skupia się głównie na zjawiskach lokalnych. W 2005 r. stypendysta Miasta Poznania (jako młody Twórca).

Źródło: WSNHID

Organizatorzy: